أبو المحاسن الحسين بن الحسن الجرجاني
154
تفسير گازر ( جلاء الأذهان وجلاء الأحزان ) ( فارسى )
عمر است و [ رُحَماءُ بَيْنَهُمْ ] عثمان است [ و تَراهُمْ رُكَّعاً سُجَّداً ] علىّ بن ابى طالب است ؛ اين قولى است ضعيف و خارج از نظم كلام ، براى آنكه [ وَ الَّذِينَ مَعَهُ ] مبتدا است و [ أَشِدَّاءُ ] خبر است ؛ و آنچه در عقب اينست خبر است بعد از خبر ، و چون چنين بود نشايد كه مراد به اين آن اشخاص بوده باشند براى آنكه معنى اين شود كه ابو بكر عمر است و عثمان على ؛ و اين سخن نيكو نباشد . و ديگر آنكه اگر چنان بودى و او عطف بايستى ؛ و نيست . و اگر آيت را حمل كنند بر امير المؤمنين على عليه السّلام اوليتر و لايقتر باشد براى آنكه اين صفات همه صفات وى است در قرآن و در اخبار ، در قرآن در صفت وى گفته است : أذلّة على المؤمنين أعزّة على الكافرين ، يجاهدون فى سبيل اللّه و لا يخافون لومة لائم . [ وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا ] وعده كرد خداى تعالى مؤمنان را كه عمل صالح كنند ازيشان يعنى از آنان كه ذكر ايشان رفت آمرزش گناه و مزد و ثواب بزرگ و بزرگوار ؛ ممّا لا عين رأت و لا أذن سمعت و لا خطر على قلب بشر .